Goed nieuws voor onderzoekers van lectoraat Analysetechnieken in de Life Sciences. Het project ‘Een vinger achter illegale dumpingen van drugsafval’ is één van de zes genomineerden voor de RAAK-award 2026! Lector Jos Brouwers: “Deze nominatie maakt me trots, en geeft tegelijkertijd opluchting omdat we merken dat de unieke meerwaarde van onderzoek in het hbo herkend wordt.”
Drugsafvaldumpingen zijn in Nederland helaas geen uitzondering meer. Bijna wekelijks wordt er in het zuiden een dumping aangetroffen. “Dat drugsafval een rijke bron van informatie moet zijn, was me meteen duidelijk”, vertelt Jos Brouwers, lector Analysetechnieken in de Life Sciences. “Toen bij navraag in het netwerk bleek dat niemand hier serieus naar keek, was het voor mij helder: hier moeten wij inspringen.”
Wat drugsafval ons vertelt
De complexiteit van drugsafval is hoog. Soms borrelt een afvalvat nog na en je moet voorzichtig zijn. Jos: “Die complexiteit is in het verleden aanleiding geweest dat andere partijen in de opsporingsketen hier hun vingers letterlijk en figuurlijk niet aan wilden branden. Dat maakt het extra bijzonder dat we nu kunnen laten zien wat voor schat aan informatie er in drugsafval opgesloten zit.”
Want er zijn al mooie resultaten behaald in het project. “Uit het drugsafval kunnen we bijvoorbeeld herleiden welke syntheseroute gebruikt is”, vertelt Jos. Een syntheseroute is een stappenplan van opeenvolgende chemische reacties, om tot het eindproduct te komen. “Ook hebben we een platform ontwikkeld waarmee we partijen drugs en drugsafval kunnen herkennen. Zo zijn we in staat om verschillende drugsafvaldumpingen aan elkaar te linken en drugscriminelen ook te laten opdraaien voor schade die eerdere dumpingen aangericht hebben.”
Ook laat een drugscrimineel, zelfs wanneer er handschoenen gedragen worden, altijd DNA-sporen achter. De onderzoekers hebben laten zien hoe die DNA-sporen te gebruiken zijn om aan te tonen dat iemand recent een drugsvat heeft aangeraakt. Jos: “Met de resultaten van het onderzoek weten professionals in het veld sneller waarmee ze te maken hebben. Dit verhoogt niet alleen de pakkans, maar ook het succes van strafzaken.”
Hoe studenten een belangrijke rol hebben in het onderzoek
Bij onderzoek van het lectoraat Analysetechnieken in de Life Sciences spelen studenten altijd een grote rol. Binnen dit project hebben zo’n tien tot vijftien studenten hun stage of afstudeerproject uitgevoerd. Bij een melding van gevonden drugsafval rukten studenten binnen vijf minuten uit met bemonsteringssetjes. “Het DNA-profileren is vrijwel helemaal tijdens regulier onderwijs uitgevoerd”, vertelt Jos. “Studenten werkten in koppels, wat zorgde dat we de opzet meerdere keren konden laten uitvoeren. Zo hebben we ook inzicht in reproduceerbaarheid, wat de betrouwbaarheid van de analyse bewijst.”
Een multidisciplinaire samenwerking
Dat hbo-onderzoek multidisciplinair is, blijkt uit het projectteam verbonden aan dit project. Jos: “Het is ontzettend belangrijk om de juiste mensen de juiste dingen uit te laten zoeken en niet te denken: ‘Dat doen we er wel even bij’.” Daarom werken de onderzoekers samen met het lectoraat Ondermijning van Centre of Expertise Veiligheid & Veerkracht, ook onderdeel van Avans. Jos: “Collega-lector Thom Snaphaan houdt zich binnen het project bezig met de vraag ‘Hoe integreer je deze nieuwe kennis in de praktijk van de strafrechtketen?’ Thom kent die hele keten en dat is belangrijk om de projectresultaten in de praktijk terug te zien.”
Andere partners binnen het project zijn de provincie Noord-Brabant, omgevingsdiensten, het openbaar ministerie, de politie, het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) en de Universiteit van Amsterdam. Een bijzondere, multidisciplinaire samenwerking, waarbij de resultaten meteen landen in de praktijk. “Het winnen van de RAAK-award zou ik dan ook een enorme erkenning vinden voor de mensen die – ieder vanuit een eigen expertise – meewerken aan het project”, besluit Jos.
Stem nu voor de RAAK-award publieksprijs
Ieder jaar reikt SIA op het SIA-congres een prijs uit voor het beste praktijkgericht onderzoek: de RAAK-award. Met als doel om onderzoek van hogescholen meer bekendheid te geven. Een hele eer voor het werk van de lectoren, onderzoekers, studenten en partners in het werkveld!
Naast de juryprijs is er ook een publieksprijs van € 5.000. Voor deze publieksprijs kan het publiek stemmen. Wil jij dat project ‘Een vinger achter illegale dumpingen van drugsafval’ deze publieksprijs wint? Breng dan nu je stem uit! Stemmen kan tot en met SIA-congres op 26 november 2026.