Ons hart
Geschreven door ervaringsdeskundige Dagmar Niewold en beroepswetenschapper Gera Nagelhout
In de dagen voor Valentijnsdag vullen de winkels zich met kaarten, snoep en chocola met rode harten. Voor velen een moment om hun geliefde of verliefdheid te laten weten dat die hun hart sneller laat kloppen. Maar wij zitten nu zo diep in ons burgeronderzoek naar de relatie tussen geldzorgen en hart- en vaatziekten, dat alle Valentijnsharten ons aan hele andere dingen doen denken.
Met licht verhoogde hartslag liepen we een paar weken geleden het gebouw binnen waar het eerste interview voor ons onderzoek zou plaatsvinden. Hoe zal het interview gaan? En hoe zal het voor de geïnterviewde zijn om met ons te praten over haar ervaringen? We willen graag dat ze weet dat we niet alleen als wetenschappers komen interviewen, maar dat één van ons zelf ook ervaringsdeskundige is. Maar hoe en wanneer benoem je dat op een goede manier? “Oh gelukkig!” reageert de geïnterviewde opgelucht als we haar dat vertellen bij het voorstellen. De spanning valt meteen weg. Met een gerust hart kunnen we verder.
Ons hart krimpt ineen als we de ervaringen horen van de mensen die we interviewen over het hebben van moeite met rondkomen en hart- en vaatziekten. In onze interviews maken we gebruik van een levenslijn die we samen met de geïnterviewde invullen. We schrikken soms van de opeenstapeling van heftige levensgebeurtenissen bij onze geïnterviewden. Vaak al van jongs af aan krijgen mensen op allerlei levensgebieden heel veel voor hun kiezen. Gelukkig is het voor geïnterviewden zelf vaak juist fijn om er eens uitgebreid over te kunnen praten. En soms levert het visuele overzicht van hun levensloop henzelf ook nieuwe inzichten op.
Ons hart voelt mee met geïnterviewden die lang met gezondheidsklachten hebben rondgelopen voordat deze herkend werden als hartziekten. Dit speelt vooral bij vrouwen, omdat hun hartklachten zich soms anders en minder duidelijk uiten dan bij mannen. Eén vrouw vertelt ons over hartklachten die steeds opkwamen nadat een langdurige relatie uit ging. Dit wordt ook wel het ‘gebroken hart syndroom’ genoemd en is een zeldzame afwijking van de hartspier die vooral bij vrouwen voorkomt na een periode van heftige stress. Met onze levenslijn methode leggen we ook dit soort verbanden tussen hartklachten en andere levensgebeurtenissen bloot.
Ons hart maakt een sprongetje als we de meerwaarde ervaren van de samenwerking tussen burgerwetenschap, beroepswetenschap en ervaringsdeskundigheid. Voor iedereen is het een leer- en groeiproces, waarbij we elkaar ook ondersteunen. Zo publiceerde de ervaringsdeskundige in het team voor het eerst een wetenschappelijk artikel als eerste auteur, met ondersteuning van de beroepswetenschappers. “Het is een meisjesdroom die uitkomt om bij te kunnen dragen aan de gezondheidswetenschap. Die kans heb ik vroeger nooit gehad en nu ben ik op een plek waar ik alsnog deze kans krijg en mijn hart mag volgen.” Andersom ondersteunt zij anderen in het team bij het opstellen en uitvoeren van hun persoonlijk ontwikkelingsplan. “Dat geeft ook weer vertrouwen, dat je echt iets bij kunt dragen aan elkaars ontwikkeling en groei.”
Ons hart gaat sneller en luider bonzen als we ons realiseren dat de verhalen van de mensen die we interviewen nu nog slechts individuele ervaringen of anekdotes zijn. Maar straks, als we veel meer mensen geïnterviewd hebben en alle data geanalyseerd hebben, zijn hun verhalen wetenschappelijk bewijs. Bewijs waarmee we preventie en zorg voor mensen met financiële stress kunnen verbeteren.
Misschien kunnen we er samen voor zorgen dat Valentijnsdag vanaf nu niet meer alleen als de dag van de rode harten van liefde wordt gezien. Maar ook als de dag waarop we omkijken naar elkaars en onze eigen (hart)gezondheid. Fijne Valentijnsdag!
Ons onderzoek naar de relatie tussen rondkomen van weinig geld en hart- en vaatziekten heet ‘In a Heartbeat’ en wordt gefinancierd door de Hartstichting en ZonMw. Je vindt hier meer informatie over ons onderzoek. We zoeken nog mensen uit de omgeving Zuid-Limburg die moeite hebben met rondkomen én hart- en vaatziekten hebben om mee te doen aan ons onderzoek. Neem graag contact met ons op als je mee wil doen.